Sỏi thận là gì? Có mấy loại sỏi thận tại Việt Nam?

Sỏi thận là một trong các bệnh lý về thận phổ biến nhất, và có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Theo thành phần có thể chia sỏi thận thành 4 loại thường gặp bao gồm: sỏi canxi, sỏi acid uric, sỏi struvite, sỏi cystine

Sỏi thận có thể chỉ nhỏ như một hạt cát nhưng cũng có thể to như một củ gừng vậy. Chúng có thể nằm trong thận hoặc đi qua các niệu quản của bạn (các ống dẫn từ thận đến bàng quang), và ra khỏi cơ thể theo dòng chảy của nước tiểu. Tuy nhiên, sỏi thận có thể bị mắc kẹt trong đường tiết niệu và chặn nước tiểu đi qua. Dù sỏi có được đào thải tự nhiên, quá trình di chuyển ra ngoài của nó vẫn có thể khiến bạn đau đớn.

Tại sao bạn lại bị sỏi thận?

Sỏi thận có thể tạo ra từ nhiều yếu tố nguy cơ kết hợp, chẳng hạn như ở người bị rối loạn mặt sinh lý bệnh học cộng thêm các điều kiện cơ thể bất lợi khác như thể tích nước tiểu thấp, tăng canxi niệu, tăng oxalat, tăng axit uric niệu. Ngoài ra, di truyền, vị trí địa lý cũng có thể làm tăng nguy cơ lắng đọng hình thành sỏi.

Các loại sỏi thận phổ biến tại Việt Nam

Dựa trên các tinh thể hình thành sỏi, có thể phân thành 4 loại sỏi thận sau:

  • Canxi là loại sỏi phổ biến nhất. Chúng thường được tạo ra từ canxi và oxalat- một chất tự nhiên có trong rất nhiều thực phẩm mà chúng ta vẫn sử dụng hàng ngày, một số ít của loại sỏi này được tạo từ canxi và phosphate.
  • Sỏi uric có thể xuất hiện khi nước tiểu của bạn quá ít axit. Acid uric có thể tự tạo thành sỏi hoặc kết hợp với canxi.
  • Sỏi struvit có thể xảy ra khi bạn bị một số loại nhiễm trùng đường tiết niệu, trong đó vi khuẩn làm amoniac tích tụ trong nước tiểu của bạn. Thành phần của sỏi này bao gồm magie, amoni và phosphate.
  • Một loại sỏi thận khác hiếm gặp hơn là sỏi cystine. Giống như tên gọi của nó – sỏi được tạo ra từ một chất hóa học mà cơ thể bạn sản xuất tự nhiên, gặp ở những người bị rối loạn di truyền khiến cystine rò rỉ từ thận vào nước tiểu.

Một số kỹ thuật y tế chẩn đoán sỏi thận

Trong các loại sỏi thận kể trên, chỉ có sỏi canxi thuộc nhóm sỏi cản quang, 3 loại còn lại đều là sỏi không cản quang. Để xác định thành phần sỏi nói riêng cũng như phát hiện sỏi thận, bác sĩ có thể chỉ định một số kỹ thuật y tế sau:

  • Xét nghiệm nước tiểu: xuất hiện nhiều hồng cầu, bạch cầu, và vi khuẩn nếu người bệnh bị nhiễm khuẩn.
  • Chụp X-quang: giúp bác sĩ có thể quan sát được sỏi, trường hợp sỏi không cản quang (sỏi acid uric, struvit, cystein) phải chụp niệu đồ tĩnh mạch (UIV).
  • Chụp niệu quản bể thận ngược dòng chỉ định khi không xác định rõ nguyên nhân gây bế tắc.
  • Siêu âm bụng: xác nhận sỏi dựa trên hình ảnh tăng độ siêu âm có bóng lưng đi kèm vị trí sỏi và hình ảnh trương nở đài bể thận phía trên vị trí bế tắc.
  • Chụp CT (chụp cắt lớp vi tính): phân biệt được sỏi không cản quang. Máu cục hay bướu đường tiểu cũng có thể phát hiện nhờ kĩ thuật này.

Qua đây có thể thấy không phải mọi loại sỏi thận đều được tạo từ cùng một thành phần duy nhất. Do đó trước khi chữa sỏi thận người bệnh cần xác định mình bị loại sỏi nào để có hướng điều trị và chế độ ăn uống riêng biệt, nhờ đó hạn chế sự phát triển của sỏi đồng thời ngăn ngừa các biến chứng sỏi thận có thể xảy ra.

Xem thêm: Cách chữa sỏi thận

Ý kiến của bạn